Współczesne kino przygodowe i seriale często stawiają na bardzo szybkie tempo oraz dużą liczbę wydarzeń. Historia musi nieustannie posuwać się do przodu, dlatego bohaterowie szybko przechodzą od jednego problemu do następnego, a kolejne sceny zmieniają się niemal jak w kalejdoskopie. Tomb Raider również był przedstawiany w taki sposób. Filmy o Larze wykorzystywały różne elementy charakterystyczne dla kina przygodowego, ale ich dramaturgia w dużej mierze opierała się na efektownych scenach, konfliktach i wydarzeniach mających utrzymać wysokie tempo opowieści. Patrząc na to wszystko, można jednak zastanowić się, czy ekranowy Tomb Raider nie mógłby zostać zbudowany zupełnie inaczej. Zamiast podporządkowywać historię kolejnym kaskaderskim popisom i widowiskowym wydarzeniom, można byłoby przesunąć środek ciężkości w stronę samej podróży Lary. Bardziej kameralnej i intymnej, ale jednocześnie pełnej niebezpieczeństw. Takiej, w której bohaterka opuszcza znany nam współczesny świat i rusza w miejsce, gdzie nie ma wygód, szybkiej pomocy ani ludzi, którzy w razie problemów przejmą za nią odpowiedzialność. Byłaby sama, zdana przede wszystkim na własne umiejętności, doświadczenie i to, co uda jej się zabrać ze sobą lub znaleźć po drodze. Taka samotna droga w nieznane, znana przecież z wielu najlepszych growych przygód Tomb Raidera, mogłaby stać się głównym doświadczeniem widza.
Byłoby to zresztą bardzo bliskie temu, czym Lara była w klasycznych grach. Była przede wszystkim odkrywczynią, która ruszała w miejsca odległe od cywilizacji i musiała sama radzić sobie z tym, co tam znajdowała. Raz problemem był trudny teren, innym razem natura, a jeszcze innym starożytna budowla pełna pułapek i zagadek. To poczucie, że Lara znajduje się gdzieś daleko od znanego świata i musi samodzielnie znaleźć sposób na pokonanie kolejnych przeszkód, budowało charakter tych przygód. W ekranowej wersji można byłoby powrócić do tej idei, nie próbując jednak kopiować dawnych gier. Lara nadal mogłaby spotykać innych ludzi, korzystać z ich wiedzy czy wchodzić z kimś w konflikt, ale nie powinni oni przejmować kontroli nad jej historią. Byliby częścią świata, przez który przechodzi, a nie jego najważniejszym elementem. To Lara i jej wyprawa powinny nieustannie pozostawać na pierwszym planie.
Takie podejście pozwoliłoby również pokazać bohaterkę z zupełnie innej perspektywy. W wielu widowiskowych produkcjach bardzo szybko przechodzimy od jednej sceny do następnej, przez co Lara jest przede wszystkim obserwowana podczas wykonywania kolejnych zadań. Widz widzi, że potrafi walczyć, wspinać się, uciekać i radzić sobie w trudnych sytuacjach, ale często nie ma wystarczająco dużo czasu, aby naprawdę przyjrzeć się jej jako osobie. Można byłoby to zmienić. Film lub serial mógłby pokazać nie tylko moment, w którym Lara znajduje się już w samym środku niebezpiecznej wyprawy, ale również to, jak do niej stopniowo dociera. Jak przygotowuje się do wyjazdu, jak zdobywa informacje, jak wybiera miejsce, do którego chce dotrzeć i jak ocenia ryzyko. Nie trzeba byłoby pokazywać wszystkiego krok po kroku. Wystarczyłoby dać widzowi poczucie, że ta wyprawa ma swoją historię jeszcze zanim Lara znajdzie się daleko od cywilizacji.
To samo dotyczyłoby późniejszego przebiegu podróży. Dotychczasowe produkcje często przedstawiały kolejne wydarzenia bardzo szybko. Lara pojawiała się w jednej scenerii, chwilę później była już w następnej, a historia przechodziła do kolejnego wątku. Taki sposób prowadzenia filmu pozwala utrzymać tempo, ale jednocześnie sprawia, że wiele rzeczy zostaje tylko pobierznie ukazanych, przez co film nieustannie traci na głębi. A przecież można byłoby podejść do tego inaczej i pozwolić widzowi trochę dłużej przebywać z Larą w świecie, który przemierza. Dać mu lepszy obraz tego, co właściwie oznacza dla niej podróżowanie, dlaczego decyduje się opuszczać wygodne życie i ruszać w miejsca, w których wszystko może pójść niezgodnie z planem. Pokazać, że poszukiwanie skarbów nie jest dla niej tak prostą czynnością jak z pozoru czasami nam się wydaje.
Dlatego droga Lary do celu powinna mieć w tej wizji szczególne znaczenie. Nie byłaby tylko łącznikiem pomiędzy kolejnymi punktami fabuły, lecz czymś co pełni istotną rolę w całej opowieści. Samo środowisko i panujące w nich warunki mogłyby dobrze to podkreślać. Każda wyprawa ma przecież swoje tło, które w różnych zakątkach świata oferuje inny poziom wyzwań. Inaczej podróżuje się przez gęstą dżunglę, inaczej przez pustynne pustkowie, a jeszcze inaczej przez górskie tereny. Zmienia się krajobraz, klimat, sposób poruszania się, a także kultura i historia regionu. Dzięki temu sama podróż mogłaby być sposobem na pokazanie piękna świata, a nie tylko drogą do następnej kaskaderskiej sceny. Lara mogłaby w takcie podróży przemierzać zapierające dech w piersiach, odległe miejsca, poznawać znacznie dłużej ich historię i stopniowo odkrywać, że krajobraz, przez który przechodzi, to nie tylko pusta ekspozycja, lecz część jej wyprawy.
Współczesna technologia dawałaby tutaj ogromne możliwości. Nie po to, aby zamienić Tomb Raidera w nieustanny pokaz efektów specjalnych, lecz aby z rozmachem przedstawić miejsca, których dawniej nie można było pokazać w takiej skali. Monumentalne ruiny, ogromne doliny, dzikie obszary czy ukryte wśród natury starożytne budowle mogłyby wyglądać naprawdę imponująco. Lara mogłaby być na ekranie niewielką postacią przemierzającą ogromny świat, a sama przestrzeń pokazywałaby, jak daleko znajduje się od cywilizacji. W tym przypadku nowoczesność nie polegałaby na dodawaniu większej liczby eksplozji, lecz na wykorzystaniu technologii do pokazania piękna i skali samotnej wyprawy. To byłby zupełnie inny rodzaj widowiskowości, bardziej związany z odkrywaniem świata niż z jego niszczeniem.
Jednocześnie taka podróż nie powinna być łatwa. Lara może być niezwykle sprawna i doświadczona, ale samotna wyprawa w nieznane zawsze ma swoją cenę. Trudny teren mógłby ją spowalniać, pogoda zmuszać do zmiany planów, a brak odpowiedniego wyposażenia wymusić okazjonalną improwizację. Czasami rozwiązanie problemu mogłoby wymagać od niej więcej wysiłku, niż początkowo zakładała. Takie momenty pozwoliłyby pokazać Larę jako człowieka, a nie maszynyny wykonującej perfekcyjnie wszystkie czynności. Nie zawsze musiałaby być idealna. Mogłaby popełniać błędy, źle oceniać sytuację albo znaleźć się w miejscu, z którego wydostanie się wymagałoby od niej większej determinacji. Jej siła nie polegałaby wtedy na tym, że zawsze wszystko wykonuje bez problemu, lecz na tym, że się nie poddaje i potrafi podnieść się po niepowodzeniu.
W ten sposób również napięcie mogłoby zostać zbudowane inaczej. Widz nie musiałby cały czas czekać na pojawienie się przeciwnika, pościg albo wielką scenę akcji. Mógłby po prostu chcieć zobaczyć, czy Lara poradzi sobie z kolejnym etapem wyprawy. Jeżeli po długiej drodze znalazłaby wejście do starożytnych ruin, znaczenie miałoby nie tylko to, co znajduje się za ich bramą. Ważne byłoby również wszystko, co musiała zrobić, aby w ogóle tam dotrzeć. Dzięki temu osiągnięcie celu mogłoby dawać prawdziwą satysfakcję. Widz miałby świadomość, że Lara nie została przeniesiona przez scenariusz z jednej lokacji do następnej, ale rzeczywiście pokonała określoną drogę. Szczególne miejsce zajmowałaby oczywiście eksploracja ruin. To tutaj Tomb Raider mógłby najbardziej wykorzystać swój charakter. Starożytne budowle nie musiałyby być jedynie efektownym tłem dla fabuły. Lara mogłaby znacznie dłużej je poznawać, obserwować otoczenie, szukać przejścia, zastanawiać się nad znaczeniem pozostawionych śladów i stopniowo rozumieć, jak działa miejsce, do którego dotarła. Widz razem z nią odkrywałby kolejne fragmenty historii. Niektóre rozwiązania mogłyby być oczywiste, inne wymagałyby większego zastanowienia. Najważniejsze byłoby poczucie, że Lara nie przechodzi przez ruiny tylko po to, aby jak najszybciej dotrzeć do skarbu na ich końcu. Sama eksploracja byłaby częścią historii.
W ten sposób można byłoby również połączyć podróż z główną fabułą. Lara nie musiałaby od początku znać wszystkich odpowiedzi. Kolejne miejsca mogłyby dostarczać jej wskazówek, które stopniowo pozwalałyby zrozumieć, czego właściwie szuka i dlaczego jest to ważne. Fabuła rozwijałaby się więc razem z jej drogą. Zamiast zatrzymywać podróż po to, aby przekazać widzowi kolejną porcję informacji, można byłoby pozwolić, aby sama eksploracja odsłaniała kolejne elementy historii. Dzięki temu tajemnica przeszłości nie byłaby czymś dołączonym do przygody. Stałaby się jej naturalną częścią.
Natura również mogłaby odgrywać znacznie większą rolę niż tylko tworzyć piękne tło. Lara przemierzałaby świat, którego nie może podporządkować własnym zasadom. Musiałaby dostosować się do warunków, jakie zastanie. Czasami pogoda mogłaby zmusić ją do zmiany planów, innym razem trudny teren wymagałby znalezienia innej drogi. Nie trzeba byłoby jednak zamieniać tego w symulator przetrwania. Chodziłoby przede wszystkim o pokazanie, że świat ma własne prawa i że samotna podróż oznacza konieczność respektowania tych warunków. Dzięki temu otoczenie nie byłoby jedynie dekoracją. Stałoby się częścią wyprawy i jednym z czynników wpływających na decyzje Lary. W takiej formule również akcja znalazłaby swoje miejsce, ale miałaby inną funkcję. Nie trzeba byłoby jej usuwać, ponieważ niebezpieczeństwo zawsze będzie częścią Tomb Raidera. Różnica polegałaby na tym, że nie każda trudna sytuacja musiałaby zostać natychmiast zamieniona w wielkie widowisko. Pułapka mogłaby być częścią eksploracji, niebezpieczne przejście wynikać z charakteru miejsca, a spotkanie z przeciwnikiem pojawić się wtedy, kiedy rzeczywiście miałoby znaczenie dla historii. Akcja mogłaby być dzięki temu bardziej znacząca właśnie dlatego, że nie byłaby obecna bez przerwy. Jeżeli coś naprawdę niebezpiecznego wydarzyłoby się po dłuższym okresie spokojnej eksploracji, widz znacznie mocniej odczułby zmianę sytuacji.
Podobnie można byłoby potraktować relacje z innymi bohaterami. Nie musieliby zniknąć z historii. Mogliby pojawiać się w odpowiednich momentach, dostarczać informacji albo mieć własne powody, aby interesować się tym samym miejscem co Lara. Mogliby również stać się źródłem konfliktu. Nie powinni jednak przejmować historii. Ich obecność powinna wynikać z podróży Lary, a nie odwrotnie. Dzięki temu można byłoby zachować dramaturgię charakterystyczną dla współczesnego kina, ale nie pozwolić, aby relacje między bohaterami zdominowały opowieść o odkrywaniu nieznanego świata.
Właśnie tego najbardziej brakuje mi w dotychczasowych ekranowych wersjach Lary. Nie kolejnej większej sceny akcji, lecz czasu na zobaczenie jej jako odkrywczyni. Chciałbym zobaczyć nie tylko moment, w którym znajduje się już w środku przygody, ale również to, co prowadzi ją do tego miejsca. Kobietę, która świadomie wybiera trudną drogę, przygotowuje się do niej i później musi konsekwentnie mierzyć się z tym, co napotyka. Jej celem może być starożytny skarb, zaginiona świątynia albo zagadka związana z dawną cywilizacją, ale sama droga do tego celu powinna mieć znaczenie. To ona pozwoliłaby pokazać Larę z większą głębią.
Dlatego alternatywna wizja Tomb Raidera nie wymagałaby całkowitego odrzucenia współczesnego kina przygodowego. Wystarczyłaby zmiana proporcji. Lara nadal mogłaby walczyć, uciekać i trafiać w niebezpieczne sytuacje, ale nie musiałoby to definiować całej opowieści. Najważniejsza byłaby jej ciekawość świata, sposób myślenia i konsekwencja, z jaką podążałaby za tym, co chce odkryć. Wtedy także akcja zyskałaby większe znaczenie, ponieważ wynikałaby z konkretnej sytuacji, a nie z potrzeby ciągłego podtrzymywania tempa. Taki film lub serial mógłby być przede wszystkim opowieścią o wyprawie. O wyjściu poza znany świat, dotarciu do miejsc, których nie da się poznać z poziomu cywilizacji, i stopniowym odkrywaniu ich tajemnic. Lara nie potrzebowałaby tłumu bohaterów, którzy nieustannie komentują jej działania, ani kolejnych osobistych konfliktów dopisywanych tylko po to, aby nadać historii emocje. Wystarczyłaby sama podróż, odpowiednio przedstawiony świat i bohaterka, której charakter poznajemy poprzez to, jak radzi sobie z kolejnymi wyzwaniami.
Być może takie podejście pozwoliłoby stworzyć ekranowego Tomb Raidera, który byłby jednocześnie nowoczesny i mocno zakorzeniony w charakterze serii. Produkcję, która nie musi nieustannie zwiększać skali wydarzeń, aby zainteresować widza. Rozmach mógłby wynikać z ogromu świata, który Lara przemierza, a nie z liczby eksplozji i przeciwników pojawiających się na ekranie. Akcja mogłaby być obecna, ale pozostawałaby częścią większej historii, a nie jej głównym celem. Tomb Raider ma przecież coś, czego nie trzeba sztucznie rozbudowywać. Ma Larę, jej ciekawość, odwagę i potrzebę odkrywania tego, co przez wieki pozostawało ukryte. Ma również świat pełen miejsc, których historia może być równie interesująca jak sama zagadka, którą bohaterka próbuje rozwiązać. Gdyby ekranowa adaptacja potrafiła wykorzystać te elementy i pozwoliła widzowi naprawdę przeżyć z Larą jej drogę, nie potrzebowałaby nieustannie przebijać poprzedniej sceny kolejną. Zamiast tego mogłaby zaoferować coś znacznie prostszego, a zarazem trudniejszego do osiągnięcia: prawdziwe poczucie przygody. I być może wtedy "mniej, ale głębiej" nie oznaczałoby mniejszego Tomb Raidera. Oznaczałoby Tomb Raidera, w którym najważniejsza jest Lara i jej podróż.
